Miłkowice woj. wielkopolskie

Historia kościoła w Miłkowicach

Parafia św. Mikołaja Biskupa w Miłkowicach
HISTORIA KOŚCIOŁA

• XIV i XV w.- erygowanie parafii w Miłkowicach

Druga połowa XV wieku - pierwszy drewniany kościół parafialny pod wezwaniem św. Mikołaja i św. Doroty. Fundatorami byli najprawdopodobniej właściciele tutejszego majątku - Miłkowscy. Kościół ten uległ zniszczeniu ze starości w XVIII w.
• 1683 r. – w czasie wizyty biskupiej stwierdzono tu istnienie drewnianego kościoła z trzema ołtarzami.
1787 r. - miejscowy dziedzic Ignacy Lipski - łowczy wschowski, wystawia nowy kościół pod wezwaniem świętego Mikołaja. Zbudowany z bali sosnowych na murowanym fundamencie na podstawie krzyża.

* 1849 r. - Pożar kościoła i plebanii
W 1850 r. - z fundacji Tomasza Bogdańskiego, ówczesnego dziedzica pobudowano kościół z tzw. muru pruskiego, który w 1870 r. popadła w całkowitą ruinę.
1870 - 1880 nabożeństwa odprawiane są w kaplicy urządzonej w pomieszczeniach dworskich, także tam przeniesiono administrowanie parafii.
1880-1882r. – wybudowanie nowego kościoła parafialnego staraniem proboszcza Hiacynta Jędreckiego. Fundatorami świątyni w stylu neogotyckim są rodziny Bogdańskich i Wężyków. Stanowiła ona dar za ocalone życie.
1883 r. - dostawienie okazałej wieży.
*1905- 1907 r. - kościół zostaje ozdobiony bogatą polichromią przez braci Żdżarskich z Krakowa. Fundatorami byli Tomasz Bogdański i Albina Bogdańska żona Wincentego

• 1910 r. – konsekrowanie kościoła.
• 1930 r - kościół zostaje częściowo zniszczony przez pożar.
• 1935 r. - remont kościoła i ankrowanie ścian.
• 1939 r. - Niemcy zamieniają kościół na szpital, zabierają dwa dzwony: „Tomasz" i „Stanisław" oraz wyposażenie kościoła.
• 1940 r. – kościół zostaje zamieniony na magazyn żywnościowy.
• 1941r. – proboszcz parafii Aleksander Krzesiński zostaje wywieziony do obozu koncentracyjnego i tam zamordowany.
• 1945 r. - uszkodzenie wieży kościelnej, gdzie mieści się niemiecki punkt obserwacyjny, przez rosyjski pocisk artyleryjski
• 1959-1960r. – remont kościoła
• 1985r.
– likwidacja starego cmentarza i przeniesienie 1252 grobów w nowe miejsce.


Proboszczowie i administratorzy parafii Miłkowice
spis udostępniony przez księdza Kazimierza Rulkę

Piotr z Boleszczyna – pocz. XVI w. (notowany w 1521 r.)
ks. Mateusz Borowski (Borovius) – notowany w 1663 r.
ks. Sebastian Małecki – notowany w l. 1683-1688
ks. Marcin Warszewski – 1688-1712(?)
diak. Marceli Podgórski – 1728-1751; zm. w Miłkowicach
ks. Wojciech Wojciechowski – notow. w 1751 r.
ks. Felicjan Rudnicki – 1777-1780(?)
ks. Antoni Zieliński – 1780-1806(?)
ks. Ludwik Pęczkowski  - 1806-1839
ks. Mikołaj Borowski  - 1839-1848, komendarz
ks. Józef Florentyn Anczykowski - 1848-1855, komendarz
ks. Gabriel Krasicki 1855-1856 , komendarz
ks. Stanisław Taborski 1856-1870, komendarz, jednocz. w Głuchowie; admin. od 1868 r.
ks. Tomasz Bartczak 1870-1876
ks. Jacek (Hiacynt) Jędrecki 1876-1884; zm. 14 VI 1905 r. w Wojkowie
ks. Teofil Ojrzanowski 29 XI 1884 – 13 IX 1889; zm. 28 II 1910 r. w Ostrowążu
1889-1890 – vacat 
ks. Liboriusz Przedworski 1 XII 1890 – 26 IV 1906; były bernardyn, zm. 26 IV 1906 r. w Miłkowicach i tutaj pochowany
R. Prejs, Słownik biograficzny zakonników franciszkańskich Królestwa Polskiego po kasacie 1864 r., Poznań 2004, s. 154-155.
ks. Mieczysław Łoziński 1906 – III 1919; zm. 24 I 1927 r. w Broniszewie
ks. Feliks Balcerzak 1919 – 12 VII 1928; zm. 4 V 1942 r. w Dachau
Nekrolog – S. Librowski, Ofiary zbrodni niemieckiej spośród duchowieństwa diecezji włocławskiej 1939-1945, Włocławek 1947, s. 7-8.
ks. Wacław Piotrowski 1928 – III 1931; zm. 1 IV 1948 r. w Brudzewie Kol.
Nekrolog – S. Kwiatkowski, „Kronika Diecezji Włocławskiej” (KDWł) 1948, s. 152-155.
ks. Karol Morozewicz 11 IV 1931 – 8 VI 1935; 3 V 1942 r. w Dachau 
Nekrolog – S. Librowski, Ofiary zbrodni niemieckiej spośród duchowieństwa diecezji włocławskiej, dz. cyt., s. 104.
ks. Aleksander Krzesiński 8 VI 1935 – 17 VII 1942; zm. 17 VII 1942 r. w Dachau
Nekrolog – S. Librowski, Ofiary zbrodni niemieckiej spośród duchowieństwa diecezji włocławskiej, dz. cyt., s. 81-82.
ks. Antoni Wielgosz 27 II – 23 IV 1945
Archiwum Kurii Diecezjalnej Włocławskiej (AKDWł), akta par. Miłkowice 1945-1959, sprawozdanie z dn. 5 VII 1945 r.
ks. Wacław Gawrysiak 23 IV 1945 – 25 IX 1948; jednocz. admin. par. Jeziorsko; zm. 28 XII 1966 r.; pochow. w Rychwale
AKDWł, akta par. Miłkowice 1945-1959, pisma z dn. 5 VII 1945 r. oraz 25 IX 1948 r.; Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 1989, dod. do nru 10-11, s. 18.
ks. Józef Żelazek 1948-1949; admin. tymcz., prob. par. Jeziorsko; zm. 8 XII 1989 r.; pochow. w Goszczanowie
Zob. E. Pawlicki, KDWł 1990, s. 183-184.
ks. Franciszek Podgórski 22 IV 1949 – 1 III 1954; były orionista; zm. 14 V 2000 r. w USA
Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 2004, s. 488-489.
ks. Jerzy Janczur 1 III 1954 – 30 XI 1956; zm. 1 XI 1969 r.; pochow. w Ciechocinku
Nekrolog – F. Cieślak, KDWł 1970, s. 69-70. 
ks. Jan Rogulski V- VIII 1956, admin. tymcz.; zm. 26 I 1986 r.; pochow. w Osięcinach
Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 1986, s. 48.
ks. Jan Kolos 18 IX 1956 – 8 VIII 1957; zm. 19 V 1975 r.; pochow. w Charłupi Wielkiej
Nekrolog – A. S[taszak], KDWł 1975, s. 215-216.
ks. Stanisław Szewczyk 8 VIII 1957 – 18 II 1971; zm. 3 XI 1998 r. w Sowlinie k.Limanowej; pochow. na nowym cmentarzu w Limanowej
Wspomnienie pośmiertne – K. Rulka, KDWł 81(1998), s. 583-587; powt. 82(1999), s. 225-230.
ks. Jan Talaska 18 II 1971 – 25 I 1975; zm. 17 VI 1998 r. w Koninie; pochow. w Pydrach
Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 81(1998), s. 323-324.
ks. Czesław Górny 25 I 1975 – 15 XI 1979; zm. 18 V 1985 r. w Osieku n. Wisłą; pochow. w Ciążeniu
Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 1985, s. 192.
ks. Tadeusz Majewski 15 XI 1979 – 30 X 1988; zm. 14 VI 1993 r.; pochow. w Umieniu
Nekrolog – W. Frątczak, KDWł 78(1995), s. 450.
ks. Jan Piotrowicz 30 X 1988 – 30 VI 1993 
ks. Andrzej Klauze 30 VI 1993 – 13 VI 2003
ks. Marek Daczkowski 13 VI 2003 – 30 VI 2009 
ks. Paweł Okoński od 30 VI 2009 - 2015
ks. ks. mgr lic. Rafał Kędzierski 30 czerwca 2015 r..
    

 
Z parafii pochodzą księża:

+ks. Józef Sieradzan (w.1941, diec.kaliska)
ks.Kazimierz Rulka (w.1968)
ks.Krzysztof Młotkiewicz (w.1995, archid. łódzka)


ks. Liboriusz Przedworski
(1840- 1906)
 Zmiany w duchowieństwie. „War­szawskij dniewnik” donosi, że w diecezji  kujawsko-kaliskiej, nastąpiły następujące zmiany w duchowieństwie; Mianowano: wikaryusza kościoła poklasztornego w Koninie ks. Przedworskiego—administratrem parafii Miłkowice…
Dziennik Łódzki 1890 rok
  

Tablica pamiątkowa poświęcona księdzu Liboryuszowi Przedworskiemu w kościele farnym
pod wezwaniem Św. Bartłomieja w Koninie
Zdjęcie wykonane przez Emilię Olejnik mieszkankę Konina

Przewodnik po Guberni Kaliskiej wydany w 1912 roku  - kościół, parafia Miłkowice po 1882 






 Kaliszanin 1902 rok "Dekanat Turecki" Miłkowice ks. Liberiusz Przedworski

  
Kościół w Miłkowicach (zdjęcie sprzed 1939 roku) 
                                              Zbiory własne
 
Fundatorem obecnego kościoła była rodzinaBogdańskich i Wężyków. Udział w budowie brała jednak cała społeczność parafialna. Kopano glinę, wypalano cegły w miejscu, które dzisiaj jest stawem i nosi nazwę „Kalanka” oraz obok cmentarza i na polach dworskich. W podziemiach kościoła znajdują się są trumny fundatorów. Ocalały trzy ołtarze, kielich ze stopką z 1640 roku, obraz św. Antoniego z XVIII w., oraz obraz św. Mikołaja autorstwa wybitnego polskiego malarza Juliana Fałata. 



 



 
  
Ołtarz główny - obraz Juliana Fałata
Zdjęcie nadesłała Katarzyna Studzińska

Pod kościołem znajduje się krypta grobowa fundatorów, do której wejście zostało zamurowane. W ostatnich latach zmienione zostało pokrycie dachu kościoła, przeprowadzono remonty, wycięto wszystkie drzewa wokół kościoła, postawiono nową dzwonnicę, w oknach kościoła pojawiły się witraże, założono nową posadzkę, zmieniono ławki, zakupiono chorągwie, usunięto kratę przed prezbiterium - a była przepiękna - zmieniono oświetlenie. Niestety, nie słychać już dźwięku sygnaturki, która od wieków wzywała wiernych na nabożeństwo.
W czasie wojny została zniszczona dolna część bogatej polichromii kościoła. Zastąpiono ją później lamperią olejną.

Obok świątyni pobudowano plebanię i organistówkę, w której po wojnie mieszkał organista i kościelny. Została już rozebrana i na jej miejscu urządzono parking.
 
  
 
Organistówka stan z 2008 roku 
Zdjęcie nadesłał Jacek Gajewski
 
 
Parking obok kościoła na miejscu dawnej organistówki 
 W czasie wojny w kościele znajdował się magazyn, a plebania była siedzibą miejscowych władz niemieckich i miejscem spotkań członków niemieckich organizacji młodzieżowych. Ówczesny proboszcz Krzesiński został wywieziony do obozu koncentracyjnego i tam zamordowany.
Zdjęcie z 1939 roku - Ks. Krzesiński, Grono Pedagogiczne Szkoły Strachocie, uczniowie


 Na odwrocie zdjęcia podpisy księdza, nauczycieli i uczniów.
Zdjęcia nadesłała Cecylia  Jesionek

  
Na zdjęciu ksiądz Krzesiński -  z prawej organista Pawłowski, z lewej cechmistrz Stępniewski
Zbiory własne
 

Okres powojenny -  ksiądz Wacław Gawrysiak, obok organista Józef Zwoliński
Zbiory własne
 
Funkcję prezesa chóru piastował Stanisław Kaczmarek w parze z prezeską Marianną Gorzuch (od lewej prezes i prezeska).Zbiory własne.
 

 



Zdjecie nadesłane przez Cecylię Jesionek

Piotr Stępniewski, niestrudzony przewodnik pielgrzymek do Częstochowy, odpowiadał za oświetlenie kościoła. Pierwszym kościelnym po wojnie był pan Smyczek.


Plebania w Miłkowicach rok 1972. Na zdjęciu ks. Jan Talaska
Zdjęcie nadesłał ks. Kazimierz Rulka



Kościół okolony jesionami, obok organistówka rok 1972 
Na zdjęciu ks. Jan Talaska.
Zdjęcie nadesłane przez ks. Kazimierza Rulkę


Zdjęcia udostępnił p. Ryszard Kucharki
 Bryczką do kościoła - oznaka zamożności i statusu społecznego


Lata 40-te XX wieku – przed kościołem w Miłkowicach rodzina Tomczaków z Rzymska, powozi bryczką prawdopodobnie p. Władysław Tomczyk, obok jego żona,  z tyłu starszy pan to p. Bodlak, ojciec Hennryka.


 

Kościół w Miłkowicach
Fot. Mirosław Rychlewski


KOŚCIÓŁ W MIŁKOWICACH!

 

Zdjęcia przesłane przez Jacka Gajewskiego